Στο 85ο τεύχος του Ιστορικού Περιοδικού Λόγου και Τέχνης ΔΕΥΚΑΛΙΩΝ Ο ΘΕΣΣΑΛΟΣ διαβάζουμε την νέα συνέντευξη του ΚΩΣΤΑ ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΥ
ΖΩΓΡΑΦΟΥ, ΠΟΙΗΤΗ,ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΥ ΤΕΧΝΗΣ .Το εξώφυλλο και το οπισθόφυλλο του περιοδικού κοσμούν έργα του Κώστα Ευαγγελάτου.
κ. Κώστα Ευαγγελάτε είστε επτανήσιος! Mιλήστε μας για τη ζωή σας στο όμορφο νησί της Κεφαλονιάς, για την οικογένειά σας και τι ρόλο έπαιξε το περιβάλλον σας στην εξέλιξη σας στο δρόμο της τέχνης.
Τα παιδικά και εφηβικά μου χρόνια στο γραφικό μετασεισμικό Αργοστόλι της Κεφαλονιάς με τους αγαπημένους αλλά συντηρητικούς γονείς μου και την ευρύτερη παραδοσιακή οικογένεια καθόρισαν ουσιαστικά την πρώιμη εμφάνιση των έμφυτων καλλιτεχνικών δυνατοτήτων μου. Παρά τις αντιδράσεις και τις νουθεσίες με επιμονή συνέχισα ακάθεκτος. Το πρώτο εκθεσιακό μου ξεκίνημα, μαθητής γυμνασίου, το 1973-74, πραγματοποιήθηκε με επιτυχία στο Δημαρχείο της γενέθλιας πόλης μου και παραμένει στη μνήμη μου πολύ ζωντανό. Ήμουν 16 χρόνων και ήδη επι τρία χρόνια πριν προετοιμαζόμουν για την έκθεση που είχε βασικά δύο κεντρικές ενότητες. Ζωγραφικά σχέδια μορφών με μελάνι, ερειπιογραφίες και τοπία εκ του φυσικού με σινική μελάνη και λάδια καθώς και φανταστικές συμβολικές, αφαιρετικές συνθέσεις με ποικίλα υλικά, δείγματα του εφηβικού προβληματισμού μου.
Οι σπουδές σας στο Μανχάταν της Νέας Υόρκης, πως ήταν εκείνη την εποχή η τέχνη και ποιο ρεύμα επικρατούσε στη ζωγραφική; Πως επηρέασε τα έργα σας εκείνης της περιόδου;
Με υποτροφία για εικαστικές και θεωρητικές σπουδές στη Νέα Υόρκη, που έλαβα το 1983 από Αμερικάνικο εκδοτικό οίκο γνώρισα, βίωσα πολλαπλά και εν μέρει επηρεάστηκα θετικά αλλά και κριτικά από τον οργασμό τέχνης και νέων ιδεών που ανθούσαν εκεί. Το 1984 και το 1985 εξέθεσα σε τρείς ατομικές εκθέσεις σχέδια και ζωγραφικά έργα μου στη Νέα Υόρκη. Παράλληλα είχα σπουδαίες αισθητικές εμπειρίες και συναντήθηκα με κορυφαίους καλλιτέχνες της εποχής. Μεγάλο φάσμα της δουλειάς μου τότε βασιζόταν στις «Σωματογραφίες / Bodygraphics» και τις «Εννοιολογικές Συλλήψεις» μου, ενώ επικρατούσε στις γκαλερί η αφηρημένη εξπρεσιονιστική σχολή αλλά και τα έργα της pop art. Οι εκθέσεις συνοδευόντουσαν από ενθουσιασμό και απήχηση, είτε στους κύκλους των ειδικών, είτε και στους ευρύτερους των ξένων φιλότεχνων, των ομογενών και κάποιων ανερχόμενων συλλεκτών.
Επιστρέψατε πίσω στη χώρα μας. Oι ευκαιρίες εδώ είναι εξίσου ίδιες από το εξωτερικό για σταδιοδρομία στην τέχνη;
Παρόλη την επιτυχία που είχα τόσο στον τομέα των σπουδών μου, όσο και εκθεσιακά στη Νέα Υόρκη και στο Παρίσι αποφάσισα να επιστρέψω και να διαμείνω στην Αθήνα. Οι λόγοι ήταν κύρια συναισθηματικοί αλλά και ιδεολογικοί και μου έδωσαν την δύναμη να μη δελεαστώ από τις υπαρκτές δυνατότητες να εδραιωθώ στην Αμερική. Βέβαια η επιστροφή μου στην Ελλάδα μου προξένησε αρχικά μια μεγάλη απογοήτευση στην «επαρχιακή» ντόπια κατάσταση της τέχνης που διαπίστωσα να επικρατεί.
Η σταδιοδρομία στην τέχνη παντού έχει δυσκολίες. Όμως έλειπε και ακόμη λείπει η πολιτιστική πολιτική με όραμα και πειθώ που μπορεί να αναδείξει τις αξίες. Ευτυχώς όμως στο τέλος του 1986 μου προτάθηκε η καλλιτεχνική διεύθυνση της Γκαλερί DADA, που τότε ήταν από τις κορυφαίες αίθουσες τέχνης της Αθήνας και δραστηριοποιήθηκα άμεσα με ενθουσιασμό. Κύρια προσπάθεια μου ήταν η ανακάλυψη άξιων εικαστικών του παρελθόντος που δεν είχαν προβληθεί επάξια τότε, αλλά και η προώθηση των τάσεων και των νέων εκφραστικών τρόπων της μοντέρνας και της σύγχρονης τέχνης.
Είναι τα έργα σας χωρισμένα σε περιόδους καθώς περνάνε τα χρόνια από όταν αρχίσατε την ενασχόλησή σας με την τέχνη; Mε διαφορετικές τεχνοτροπίες, υλικά και επιρροές;
Όταν άρχισα να ζωγραφίζω πειραματιζόμουνα με όλες τις τεχνικές, Ζωγράφιζα καθημερινά εκ του φυσικού, τοπία, πρόσωπα, λουλούδια, ιδιαίτερα όμως με γοήτευε η αφηρημένη τέχνη. Σε κάθε θεματογραφική φάση της δουλείας μου ( Ερειπιογραφίες, Φανταστικά τοπία, Συμβολιστικά έργα, Σωματογραφίες, Ιδεογραφίες, Εννοιακές συλλήψεις, Νεφελογραφίες, Αρχαικές μορφές, Εννοιακά κιονόκρανα, Εννοιολογικές Συνθέσεις) υπάρχουν έργα ορόσημα, με την έννοια ότι οπτικοποιούν συνοπτικά και τεχνοτροπικά τις εκάστοτε αισθητικές προθέσεις μου. Θα έλεγα ότι το μεγάλων διαστάσεων τρίπτυχο ζωγραφικό έργο μου «Σώμα-Σήμα-Πάθος» είναι ένα ορόσημο των αισθητικών μου πεποιθήσεων, με βάση τη μελέτη μοντέλων και την συμβολική ανάπλαση του ανθρώπινου σώματος στο χώρο.
Ως καλλιτεχνικός διευθυντής στην γκαλερί DADA / EST στην Αθήνα. Μιλήστε μας για τους καλλιτέχνες της εποχής εκείνης και τις εκθέσεις που έγιναν στην γκαλερί. Ο κόσμος αγόραζε έργα τέχνης τότε πιο πολύ σε σχέση με το σήμερα;
Οπωσδήποτε η δεκαετία που ήμουν υπεύθυνος για τις εκθέσεις στην DADA ήταν καθόλα διαφορετική και θα έλεγα, παρόλα τα υπαρκτά και τότε προβλήματα, υπήρξε μια «χρυσή εποχή». Υπήρχαν τότε σημαντικοί συλλέκτες, είχε αρχίσει να αυξάνεται το φιλότεχνο κοινό, οι τιμές των έργων υψηλές μεν, αλλά αγόραζαν έργα και αρκετοί καλλιεργημένοι άνθρωποι της μεσαίας τάξης. Υπήρχε στους φιλότεχνους πολύ έντονος ο θαυμασμός και ο σεβασμός για το μοναδικό, το χειροποίητο εικαστικό έργο και η επιθυμία τους να αποκτήσουν αυθεντικά έργα τέχνης, έστω και με δόσεις.
To έργο σας την περίοδο 1990, στο ART STUDIO "EST".
Η υλοποίηση μιας καλλιτεχνικής συνύπαρξης και συνεργασίας όλων των τεχνών με αντισυμβατικό χαρακτήρα ήταν ο κύριος στόχος μου καθώς και όλων των μελών της ομάδας του Art Studio «Est», όπως και η διαρκής αισθητική αναζήτηση. Κύρια όμως το νέο εικαστικό είδος των performance και της body art έδινε τότε την κύρια δυνατότητα οπτικοποίησης των δυνατοτήτων της ζωντανής παράστασης και των εννοιολογικών της προεκτάσεων σε μια χρονική στιγμή που ανάλογες δράσεις-συμβάντα ήταν αν όχι άγνωστες, πάντως ελάχιστες, με εμβέλεια σε ένα κύκλο της εικαστικής "ελίτ" και το ευρύτερο φιλότεχνο κοινό τις αμφισβητούσε ή και τις απέρριπτε. Έχοντας μελετήσει από νωρίς, πρακτικά και θεωρητικά το φαινόμενο των performance και της body art σε διεθνές επίπεδο παρουσιάστηκαν “ζωντανά εiκαστικά έργα” που άφησαν εποχή. Στην πορεία από το 1990-2010 συνεργάστηκαν με το EST, με την ιδιότητα του μέλους, του αρωγού μέλους ή του απλού συνεργάτη, 200 και πλέον εικαστικοί, ιστορικοί, θεωρητικοί, κριτικοί τέχνης, λογοτέχνες, ηθοποιοί, μουσικοί, χορευτές και μοντέλα. Οπωσδήποτε η επιτυχία του Art Studio «Est» επηρέασε θετικά το καλλιτεχνικό σκηνικό κει έγινε υπόδειγμα για νέα ανάλογα σχήματα, που δεν είχαν όμως την ιδεολογική αρχή της ανεξάρτητης προσφοράς αλλά της επιδοτούμενης κρατικής και χορηγικής στήριξης, με όλα όσα αυτή η κατάσταση συνεπάγεται.
Αλλά και για το 2000 πως ιδρύσατε στο Αργοστόλι της Κεφαλονιάς την Σύγχρονη Πινακοθήκη «VILLA ΡΟΔΟΠΗ», τι ήταν πριν το κτίριο αυτό και πως το διαμορφώσατε; Ποιες οι εκδηλώσεις στο χώρο;
Προσφιλές καταφύγιο και εκθεσιακός χώρος των εικαστικών μου έργων καθώς και των ντοκουμέντων από τις εικαστικές δράσεις μου στην Ελλάδα και το εξωτερικό έγινε από το 2000 η Villa "Ροδόπη". Μετά την αποδημία των γονέων μου Χαρίλαου Κ. Ευαγγελάτου και Ροδόπης Σ. Τσάση - Ευαγγελάτου έγινε με σχέδια μου ανακαίνιση του συγκροτήματος τριών οικιών που κληρονόμησα και η αξιοποίηση του επάνω ορόφου και τμήματος του ισογείου του πατρικού οικήματος, σε καλλιτεχνικό εικαστικό κέντρο και αρχείο που ολοκληρώθηκε το 2001. Η μεγάλη επιτυχία των πρώτων εκδηλώσεων τέχνης και λόγου οδήγησε στο να συνεχιστούν σε ετήσια βάση τα καλλιτεχνικά δρώμενα με σημαντική συμμετοχή προσωπικοτήτων και πανελλήνια εμβέλεια.
Η Villa "Ροδόπη" που φέρει έκτοτε τιμητικά το όνομα της μητέρας μου, με εκθεσιακό χώρο και διαμορφωμένο κατάφυτο κήπο, έγινε τους θερινούς μήνες, τόπος αισθητικής επικοινωνίας με Έλληνες και ξένους καλλιτέχνες και φιλότεχνους. Κορύφωση των εκδηλώσεων είναι η ετήσια βεγγέρα του Αυγούστου «Πανσέληνος στον Κήπο». Κύριο εκθεσιακό υλικό της αποτελεί η μόνιμη συλλογή με έργα σύγχρονης τέχνης. Σημαντική θέση στα εκθέματα έχει η συλλογή έργων και εκδόσεων τέχνης Επτανησίων δημιουργών. Παράλληλα έχει συγκεντρωθεί το αρχείο της ιστορικής γκαλερί DADA Art Gallery (1978-1996), της πρωτοποριακής ομάδας τέχνης Art Studio "EST" (1990-2010) και του Αρχείου Fototanism, με διαχρονικά φωτογραφικά εκθεσιακά και εκδοτικά ντοκουμέντα.
Γνωριζόμαστε πολλά χρόνια. Θυμάμαι τις ομαδικές εκθέσεις σε διάφορους πολιτιστικούς χώρους στην Αθήνα που συμμετείχαμε και μαζί, μιλάω για αρχές του 2003 και έπειτα. Τι θυμάστε από αυτό το ταξίδι σας στην τέχνη; Για αυτές τις εκθέσεις και τους καλλιτέχνες που έπαιρναν μέρος;
Τα πρώτα χρόνια μετά την είσοδο του 21ου αιώνα υπήρξε μια αισιόδοξη εκθεσιακή άνθηση. Είχα λάβει μέρος σε αξιόλογες εικαστικές εκθέσεις και είχαν γίνει σημαντικές παρουσιάσεις σε αρκετές από αυτές, της συγκεντρωτικής έκδοσης των ποιημάτων μου με τίτλο «Αλέα Προσομοίων», εκ. Απόπειρα. Τότε πρωτοστατούσαν στις διοργανώσεις μεγάλων ομαδικών εκθέσεων και πολιτιστικοί σύλλογοι, όπως η Ευρωπαική Εταιρεία Επιστημόνων, Λογοτεχνών-Καλλιτεχνών στο Ρόζ Κτίριο, στον Φιλολογικό Σύλλογο «Παρνασσός», την Αίθουσα «Α.Τρίτση» του Δήμο Αθηναίων, τον Ελληνογαλλικό Σύνδεσμο κ.α.. Μετά όμως τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004 άρχισε μια αντίστροφη μέτρηση που κορυφώθηκε στον τόπο μας, αλλά και διεθνώς με τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης περί το 2009.
Από τις ατομικές σας εκθέσεις σε πολλές πόλεις του εξωτερικού τι κρατάτε κ. Ευαγγελάτε τι πήρατε από αυτές τις εκδηλώσεις; Ηθική ικανοποίηση, υλική, τι σας πρόσφεραν αυτές οι εκθέσεις ατομικές και ομαδικές;
Όλες οι εκθέσεις μου στο εξωτερικό ήταν για μένα σεμινάρια μελέτης και επίγνωσης για πολλά ουσιαστικά θέματα προσανατολισμού, πρακτικής και επαγγελματικής συμπεριφοράς που απασχολούν τον κάθε καλλιτέχνη που βιοπορίζεται αποκλειστικά από την τέχνη. Πολύ σημαντική επίσης ήταν η διεθνής επαφή μου με σύγχρονους καλλιτέχνες και διανοουμένους. Ομολογώ ήμουν ιδιαίτερα τυχερός αφού σχεδόν όλες οι μεγάλες εκθέσεις μου, ειδικά οι επτά ατομικές μου στο Παρίσι είχαν απήχηση και ικανοποιητικά έσοδα, με τα οποία άντεξα τα πολύ αρνητικά επακόλουθα της οικονομικής κρίσης και της πανδημίας. Βέβαια είναι ευνόητη η ηθική ικανοποίηση για τις εκθεσιακές δυνατότητες σε μητροπόλεις της τέχνης και την βιωματική παρουσία μου στο περιβάλλον των αισθητικών εξελίξεων.
Πιστεύετε ότι η εποχή που ζούμε με όλες τις κρίσεις και τις δυσκολίες, βοηθάνε την τέχνη; Γίνονται σήμερα εκθέσεις όπως σε άλλες παλαιότερες εποχές και ποιος ο αντίχτυπος;
Η εμφάνιση και η ραγδαία, ποικιλότροπη και ασταμάτητη επέλαση της τεχνολογίας και όλων των νέων μέσων που βασίζονται σε ηλεκτρονικές εφαρμογές και επεξεργασίες ανέτρεψε πολλά δόγματα, αξιώματα και πεποιθήσεις καταργώντας την έννοια της μοναδικότητας, του χειροποίητου, της ανθρώπινης άμεσης δημιουργίας. Όπως σε κάθε εποχή που γίνονται θεμελιώδεις αλλαγές χρειάζεται χρόνος προσαρμογής και θέληση για να εξοικειωθεί ο σύγχρονος καλλιτέχνης με τις ανατροπές και με τις δυνατότητες που του παρέχονται. Όμως παρά τις σοβαρές αντιδράσεις βιώνουμε το «μεταξιωμένο» παρόν και το διαφορετικό, απροσδόκητο μέλλον της εκφραστικής διαδικασίας, που σε συνδυασμό με την ταχύτατη αναπτυγμένη τεχνητή νοημοσύνη θα χαράξουν καθοριστικά νέους ορίζοντες οπτικοποιημένων συναισθημάτων και εμπειριών, με απρόβλεπτες συνέπειες.
Ο καλλιτέχνης πρέπει να βάζει όρια στην τέχνη του; Tι τα καθορίζει αυτά τα όρια σε κάθε εποχή και τι μπορεί το κοινό να δεχτεί στην τέχνη;
Το θέμα της τέχνης και του καλλιτέχνη που ελεύθερα, ανεξάρτητα και πηγαία δημιουργεί είναι όντως θεμελιώδες και ουσιαστικό για την σχέση της επικοινωνίας με το κοινό. Τα όρια αρμόζει να τα θέτει ο ίδιος αντιλαμβανόμενος τα ενσυνείδητα, μέσα από συνεχή διαδικασία παιδείας. ηθικής επιλογής, αισθητικής έρευνας, μεθόδων, στόχων και το κυριότερο της ιδεολογίας του. Οι προκλήσεις όταν συμβούν και ενοχλήσουν τους έχοντες την «μέση αντίληψη» περί ορίων, πιθανόν να έχουν άσχημες συνέπειες. Θέλει όμως πραγματικά την υπέρβαση των ορίων, όποιος είναι πρόθυμος και να πάθει…
Έχουν εκδοθεί βιβλία σας με αισθητικά δοκίμια, ποιήματά σας σε δεκαεπτά συλλογές στην Ελληνική, Αγγλική και Γαλλική γλώσσα μιλήστε μας για αυτά.
Στη συλλογή «Ποιήματα 1973-75», εκ. Επτάλοφος, 1975, κυριαρχεί η εφηβική κραυγή μου, για συμβατική απελευθέρωση και διατυπώνονται οι ρομαντικές καταβολές μου. (Αρχίζω την πορεία / μέσα σε πόλεις με εξατμίσεις / και ατσάλινα ένστικτα).
Στην αιρετική μου «Τολμηρή Επίλυση», 1977, η νεωτερική γραφή μου στον τύπο της παρτιτούρας σύγχρονης μουσικής παρωδεί χαριτωμένα τις κατεστημένες αξίες.
Στα «Γραφήματα», 1978, καυστικά και ειρωνικά επιγράμματα-αποφθέγματα ενίοτε σοκάρουν πικρά τον αναγνώστη. (Ζωή: ο μέσος και άκρος λόγος της Ποίησης και του Έρωτα.),( Το μόνο θάψιμο που γίνεται προθύμως και δωρεάν είναι το εν ζωή.)
Το ποίημα μου «Το Δωμάτιο», 1980, είναι ο τραγικός μονόλογος ενός νέου που η ζωή τον απογοητεύει και τον κυριεύει η περιέργεια του θανάτου. (Δειλά χείλια χέρια τείνοντας / Συνουσία λειτουργία νιότη μανία.) . To «Δωμάτιο» μεταφράστηκε και δημοσιεύτηκε στην αγγλική γλώσσα από τον κορυφαίο ελληνιστή και μεταφραστή Κίμωνα Φράιερ.
Το «Μυθογράφημα», 1983, περιγράφει την αλληγορική λειτουργία ενός χαοτικού κόσμου. Το «Φίλμ», Νέα Υόρκη 1984, τελευταίο ποίημα της πρώτης συγγραφικής μου περιόδου, με κινηματογραφική ροή καταγράφει την δυναστεία του «δούναι και λαβείν». Μετά μία δεκαετία ακριβώς η συγγραφή της ποιητικής συλλογής «Η οθόνη των ονομάτων» αναβιώνει την χαρά της ποιητικής μου έκφρασης, με την δύναμη του έρωτα, της νιότης και της ομορφιάς. Η ποιητική αποτύπωση γίνεται σε ακροστιχίδες υπαρκτών ονομάτων προσώπων. Στον ίδιο περίπου προσανατολισμό, εμπλουτισμένες με το στοιχείο της απώλειας αγαπημένων, την ερωτική θλίψη, την κοινωνική αναστάτωση, την απειλή ενός νέου αλλοτριωμένου κόσμου είναι οι συλλογές μου. «Η Ροπή της Μνήμης» 1999, «Η Ελεγεία των Εκβατάνων» 2006, (Οι τυμβωρύχοι / συντάσσουν τους κανόνες / της ηθικής νεοπλασίας / με τηλεδιακόσμηση / των συλημένων τάφων.) και η συλλογή «Εγκάρσια Πτήση» 2011, εκ. Απόπειρα.
Ακολούθησαν ο «Πολύσμιγος Αίνος» 2014, εκ.«Συλλογές» με ανέκδοτα ποιήματα του παρελθόντος και την ενότητα « Σφουμάτο και Ξίφος». Η συλλογή «Ερμητικές Λαμπίδες» 2017, εκ. «Άπαρσις», με κοινωνικές και ιδεολογικές νύξεις και διαπιστώσεις. Τα «Εγκάρσια Ρήματα», Εκ. «Άνω Τελεία» το 2021 είναι μια συγκεντρωτική έκδοση με επιλεγμένα ποιήματα αλλά και με αυτά που έγραψα στην διάρκεια της πρώτης καραντίνας για την πανδημία. Πλέον πρόσφατη είναι η συλλογή μου «Εγκόλπια Ιάματα» 2024, εκ. «Ατέχνως» με λυρική και στοχαστική προσέγγιση της ζωής και των ιδεών. Έχουν κυκλοφορήσει και εκδόσεις με ποιήματα μου, στη Γαλλική γλώσσα, οι οποίες παρουσιάστηκαν σε εικαστικές εκθέσεις μου στο Παρίσι το 2008, 2012 και 2017 καθώς και μία συλλογή στην αγγλική γλώσσα « In the Small Mirror», που είχα γράψει σπουδαστής στο Μανχάταν.
Κώστα Ευαγγελάτε, όπως μας αναφέρει και ο κ. Δημήτρης Καραμβάλης στον «ποιητικό Αίνο» του για το έργο σας «έχουμε να κάνουμε με το πεδίο βολής ενός καλλιτέχνη που διαρκώς ανανεώνει τα εκφραστικά του μέσα και που το σχέδιο και η εικόνα συμβαδίζουν και συλλειτουργούν με τον στίχο, αρμονικά, δίχως να συσκοτίζουν και να περισφίγγουν η μια μορφή της τέχνης, ζωγραφική, την άλλη της ποίησης…» πως αυτά τα δυο συμπληρώνουν το ένα το άλλο;
Η ζωγραφική αποκρυστάλλωση του εξωτερικού και εσωτερικού μου κόσμου και η ποιητική γραφή σαν βίωμα και αδήριτη ανάγκη, με βοήθησε να συμφιλιωθώ με τον εαυτό μου, να υπερβώ και να διακριθώ από το κοινό μέτρο των κάθε λογής «πρέπει», που απεχθανόμουν ανέκαθεν. Αργότερα, όλα όσα άγουρος πίστευα, θεμελιώθηκαν στην πορεία από την τάση μου για γνώση, μελέτη και εξελικτική εμβάθυνση, με την θεωρητική και ιστορική μου κατάρτιση και συγγραφή. Το θέμα είναι για μένα κάτι πολύ απλό και εγγενές. Από παιδί άρχισα να ζωγραφίζω παρατηρώντας την φύση, αλλά και εμπνεόμενος με τη φαντασία μου. Σχεδόν ταυτόχρονα άρχισα και να γράφω ποιητικές σημειώσεις, που λίγο αργότερα έγιναν ποιήματα. Η ζωγραφική με την ποίηση στην περίπτωση μου νομίζω ότι συγκλίνουν απόλυτα, με τα ειδικά μέσα και τρόπους βέβαια της κάθε τέχνης. Στην καρδιά μου κορυφαία θέση έχει η ζωγραφική που σαν αρχική αισθητική «σιωπηλή» γλώσσα μου, αναγκαία για την ύπαρξη μου στον κόσμο, έγινε με το χρόνο και η ποιητική μου γλώσσα που εδράζεται στο νού μου και καταγράφει θεωρητικά έννοιες ζωής και τέχνης. Ο ποιητικό λόγος μου είναι με παράδοξο τρόπο αυτόνομος.
Είστε μέλος σε πολλές εταιρείες λογοτεχνών και συλλόγους. Τι πιστεύετε ότι προσφέρουν στα ελληνικά γράμματα και στις τέχνες;
Ως μέλος του Δ.Σ. της Εθνικής Εταιρίας των Ελλήνων Λογοτεχνών, μέλος της Εταιρίας Ελλήνων λογοτεχνών, μέλος της Πανελλήνιας Ένωσης Λογοτεχνών, μέλος του Φιλολογικού Συλλόγου «Παρνασσός» καθώς και μέλος του Επιμελητήριου Εικαστικών Τεχνών (ΕΕΤΕ) και άλλων φορέων, έχω διαπιστώσει τις δύσκολες προσπάθειες για την συσπείρωση των ανθρώπων του πνεύματος στις αντίξοες συνθήκες της εποχής μας. Πάντως η συμβολή όλων των συλλογικών φορέων στο πολιτιστικό «γίγνεσθαι» είναι πολύ μεγάλη, ενίοτε σημαντική, πολυπρισματική και αποτελεσματική, όσον αφορά την ποιοτική καλλιέργεια του ευρύτερου κοινού, με εκδηλώσεις, διαγωνισμούς και εκδόσεις λόγου και τέχνης.
Κάνετε σχέδια για μελλοντική έκθεση αλλά και νέες εκδόσεις για το 2026;
Μια ευχή σας για το μέλλον και για τον κόσμο μας!
Φέτος είναι μια πολύ εξωστρεφής χρονιά. Έγιναν ήδη βραβεύσεις μου από πολιτιστικές ενώσεις και συλλόγους στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Πρόκειται να λάβω μέρος σε πολλές εικαστικές διοργανώσεις και ποιητικές ανθολογίες. Επίσης θα κυκλοφορήσει ένα βιβλίο με ανέκδοτες επιστολές, που μου είχε στείλει από την Θεσσαλονίκη ο κορυφαίος ποιητής Ντίνος Χριστιανόπουλος. Το μέλλον, όπως έχω γράψει, πάντα μας χρωστάει, οπότε ευελπιστώ να συνεχίσω την πολλαπλή εκφραστική μου δράση, που ανέκαθεν είχε εκπαιδευτική και διαφωτιστική πρόθεση.
Το ιστορικό περιοδικό ΔΕΥΚΑΛΙΩΝ Ο ΘΕΣΣΑΛΟΣ
σας ευχαριστεί για το χρόνο σας
και εύχεται
Καλή Δημιουργική πορεία!
Η συνέντευξη του Κώστα Ευαγγελάτου δόθηκε στην εκδότρια του περιοδικού Σταματία Καππέ.
Αξίζει να επισημάνουμε πως από τις εκδόσεις ΟΣΤΡΙΑ κυκλοφορεί το βιβλίο -δοκίμιο της πολιτισμολόγου,εικαστικού,κριτικού τέχνης και λογοτεχνίας ΜΑΡΙΛΕΝΑΣ ΦΩΚΑ (ΜΑ)με τίτλο ''Κίονες και μορφές στην μεταμοντέρνα τέχνη του Κώστα Ευαγγελάτου''με πρόλογο του λογοτέχνη,κριτικού,εικαστικού,επίτιμου προέδρου του Συλλόγου Εικαστικών Καλλιτεχνών Ελλάδος ο Απελλής ΛEONTIOY ΠETMEZA.
Από τις γειτονιές της Παλαιάς Κοκκινιάς έως την καταξίωση στους διεθνείς καλλιτεχνικούς κύκλους του ’60 και του ’70, ο αγαπημένος "Τζίζ" των Πειραιωτών ο εικαστικός δημιουργός Νίκος Τζιζμετζόγλου παραμένει μια εμβληματική μορφή της τέχνης με πολυετή και αδιάλειπτη προσφορά.Τα έργα που παρουσιάζονται στην έκθεση καλύπτουν μια διαδρομή έξι δεκαετιών. Έργα γεμάτα δυναμισμό, χρώμα, υφή και προσωπική έκφραση.
Με επιτυχία πραγματοποιήθηκαν τα εγκαίνια της νέας αναδρομικής έκθεσης «1964–2026» στην Δημοτική Πινακοθήκη του Πειραιά που παρουσιάζει ένα εκτενές σύνολο έργων που καλύπτουν την περίοδο από το 1964 έως το 2026, αναδεικνύοντας την καλλιτεχνική εξέλιξη του δημιουργού και τη σταθερή του αναζήτηση γύρω από τη μορφή, το χρώμα και την ανθρώπινη παρουσία.
Στην εκδήλωση μίλησαν ο Δήμαρχος του Πειραιά Γιάννης Μώραλης, ο ζωγράφος Νίκος Τζιζμετζόγλου, ο πρώην νομάρχης και εικαστικός Γιάννης Μίχας, ο κριτικός τέχνης Λεόντιος Πετμεζάς και ο Δρ. Σωτήρης Θεοφάνης.
Η παρούσα αναδρομική έκθεση αποτελεί μια ξεχωριστή πολιτιστική πρόταση, όπως πρόσθεσε στην ανακοίνωση του ο Δήμος Πειραιά, προσφέροντας στο κοινό την ευκαιρία να γνωρίσει ένα πολυδιάστατο έργο, καρπό περισσότερων από έξι δεκαετιών δημιουργίας. «Μια εμβληματική μορφή της τέχνης».
Ο Δήμαρχος Πειραιά Γιάννης Μώραλης, ανέφερε στον χαιρετισμό του:«Η Δημοτική Πινακοθήκη Πειραιά, ένας χώρος πολιτισμού, απόψε αποκτά μια ξεχωριστή ζωντάνια, καθώς φιλοξενούμε την αναδρομική έκθεση ενός ανθρώπου που αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της καλλιτεχνικής και κοινωνικής ιστορίας της πόλης μας, του Νίκου Τζιζμετζόγλου.
Πέρα από την τεχνική του αρτιότητα, ο Νίκος Τζιζμετζόγλου υπήρξε πρωτοπόρος γκαλερίστας του Πειραιά και ένας άνθρωπος που πάντα στήριζε την ελεύθερη έκφραση με το Ατελιέ «Λούβρο» στην οδό Τσαμαδού. Η αποψινή βραδιά είναι μια οφειλόμενη τιμή σε έναν άνθρωπο που κράτησε την πειραϊκή του ταυτότητα αναλλοίωτη στον χρόνο. Θέλω να συγχαρώ τους φίλους και συνεργάτες του που πήραν την πρωτοβουλία για αυτή την έκθεση. Κι εμείς από την πλευρά μας, με τη Διεύθυνση Πολιτισμού του δήμου μας, είμαστε πολύ χαρούμενοι που μπορούμε, ως οφείλουμε, να στηρίζουμε τέτοιες διοργανώσεις.
Τον ευχαριστούμε πολύ για όσα έχει προσφέρει στα εικαστικά δρώμενα της πόλης».
Για τις εικαστικές καταθέσεις του εμπνευσμένου δημιουργού o ιστορικός -κριτικός τέχνης Λεόντιος Πετμεζάς έχει επισημάνει: ”Στις ενότητες των επιτευγμάτων του που παρακολουθούμε δένει κυρίως την άμεση τάση της συνειδητοποιημένης προσωπογραφίας με το προσδοκώμενο αποτέλεσμα της ευειδούς σωματογραφίας. Στο μεταίχμιο των σουρρελιστικών συλλήψεων του επιτρέπει να κυριαρχεί επιλεκτικά το φωτεινό ιδίωμα των περιγραφών από τις μορφικές αναπλάσεις και τις φιγούρες που συνιστούν εμβόλιμα ένα κόσμο ονειρικής και φαντασιακής πραγματικότητας. Οι ενδόμυχες σκέψεις και οι επιθυμίες που αποτυπώνει και απεικονίζει βαθμιαία ανασύρουν ποικίλες και πολυδιάστατες ιστορίες με αρώματα άλλοτε της παρουσίας και άλλοτε της απουσίας του ανθρώπινου στοιχείου. Στις εικονίσεις που φιλοτεχνεί αγγίζει απερίσπαστα και απέριττα τις έντεχνες αφηγήσεις και τις δομημένες νοήσεις .Τα εκθέματα του εκπέμπουν σταδιακά μια μουσικότητα που η γραφή της με εμμονή στην συνέχεια αποκαλύπτει τις προθέσεις και τις διαθέσεις της διαπραγμάτευσης. Ο καλλιτέχνης λεπτολογεί την λεπτομέρεια της άποψης και σταχυολογεί τις απαραίτητες εκφάνσεις που πάντα καταλήγουν σε εκμυστηρεύσεις των συμβάντων και των δεδομένων. Αποκαλύπτει στο κοινό τις εμπειρίες από τις καταστάσεις που έχει στοιχειοθετήσει. Με έντονη χρωματική και σχεδιαστική ακρίβεια οι συγκεκριμένες εκφράσεις του μεταλαμπαδεύουν εξάρσεις και αλληλουχίες. Συγκροτούν μια τεχνοτροπία περιδιάβασης που αναμφίβολα δρα συγκεντρωτικά. Με συνεργατική και προσθετική χροιά αναδεικνύει πίνακες που αποτελούν μνημειακά κομμάτια ιδιότυπης έμπνευσης και ερμηνείας . Στην συνύπαρξη αυτή χαρακτηριστικά και αποσπασματικά συγκροτείται ο χαρακτήρας των ανθρωποκεντρικών διευθετήσεων που μετά την αναπαράσταση των στιγμών προχωρά στην ανάδυση των αντικειμενικών παρεμβάσεων που διαθέτουν την εξελικτική υφή και παράλληλα είναι διαποτισμένες από μνήμες. Προτείνει στάσεις που απαντούν σε καίριες αναζητήσεις και αναπτύσσει πολυκύμαντα μια ατμοσφαιρική πολυφωνία που αλληλοσυμπληρώνει τις αναφορές. . Η εκποίηση των ευρηματικών συνθέσεων προέρχεται από μια μελέτη και μια καταγραφή στην οποία ο θεατής έχει την δυνατότητα, να ενημερωθεί , να αξιολογήσει, να υιοθετήσει προτάσεις και να λειτουργήσει κριτικά απέναντι στο συνολικό εικαστικό έργο .Συμπερασματικά ο μοναδικός διάλογος που υφίσταται περιέχει πολλαπλούς συµβολισµούς που γίνονται πηγή και µέσο διοχέτευσης προτύπων και µηνυµάτων . Το ανεξίτηλο αποτύπωµα τους αποσκοπεί µέσω των συστάσεων στην ανάλυση των εικονογραφικών συντεταγμένων. Η απόδοση τους διαφοροποιείται ανάλογα με τις αισθητικές αντιλήψεις . Περιλαµβάνει απεικάσματα που καλύπτουν ένα ευρύ χρονολογικό πλαίσιο συνοµιλίας µε τα ζωγραφικά έργα .Οι αποτυπώσεις αντλούν αισθαντικά ερεθίσματα και εναύσματα από την πολυποίκιλη μουσειογραφική προσέγγιση,την διάθεση της προέκτασης και την διαχρονική προοπτική.
Εκδηλώνουν απερίφραστα υπαρξιακές αγωνίες. Μεταφέρουν βαθυστόχαστο ειρμό σκέψεων που προβάλλει ένα συνοπτικό ιδιάζοντα διαμέτρημα και που στηρίζεται σε ιδεογραφικές ενδόμυχες απόψεις .Τα κυρίαρχα θέματα του Νίκου Τζιζμετζόγλου ανατάσσουν τον προσωπικό αγώνα του και την διακριτή μελέτη του για την εξπρεσιονιστική ενασχόληση της απελευθέρωσης από τον ακαδημαϊκό ρεαλισμό με εκτεταμένες διαρθρώσεις που στηρίζονται στην διαχρονική ελεγειακή διάσταση της μυσταγωγίας.''
Βιογραφικό : Ο Νίκος Τζιζμετζόγλου γεννήθηκε στην Νίκαια από Μικρασιάτες γονείς. Σπούδασε στην Σχολή Γκάνς στην Ρόδο . Έκανε ελεύθερες σπουδές ζωγραφικής στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Μαθήτευσε κοντά στον Γεράσιμο Στέρη.Τα υλικά που χρησιμοποιεί για την απόδοση των έργων του είναι λάδια, πλαστικά, ακρυλικά, σκόνες και τέμπερες. Η πλούσια γκάμα των υλικών που χρησιμοποιεί δουλεύονται με σπάτουλα και πινέλο. Για πολλά χρόνια διεύθυνε τον χώρο τέχνης Louvre στην οδό Τσαμαδού στον Πειραιά .Ο γιός του Κυριάκος Τζιζμετζόγλου διευθύνει τον χώρο τέχνης Art Gallery 35 στον Πειραιά.
Στα εγκαίνια παρευρέθηκαν επίσης, ο πρώην Υπουργός Εμπορικής Ναυτιλίας Σταύρος Σουμάκης, ο Αντιδήμαρχος Προγραμματισμού και Βιώσιμης Ανάπτυξης Δημήτρης Καρύδης, ο Εντεταλμένος Δημοτικός Σύμβουλος Πολιτισμού Γιάννης Χατζηαλέξης, Κοινοτικοί Σύμβουλοι, ο Σύμβουλος του Δημάρχου Βασίλης Χρήστου κ.ά.
Η έκθεση θα διαρκέσει έως την Κυριακή 26 Απριλίου 2026, με ελεύθερη είσοδο για το κοινό.
Στο 85ο τεύχος του Ιστορικού Περιοδικού Λόγου και Τέχνης ΔΕΥΚΑΛΙΩΝ Ο ΘΕΣΣΑΛΟΣ διαβάζουμε την νέα συνέντευξη του ΚΩΣΤΑ ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΥ ΖΩ...
Στις 11 Φεβρουαρίου 2026 συμπληρώνονται πενήντα χρόνια πό την πρώτη ατομική έκθεση ζωγραφικής του Κώστα Ευαγγελάτου στην Αθήνα, με τί...
Ο ζωγράφος, λογοτέχνης, εικαστικός performer, θεωρητικός της τέχνης Κώστας Ευαγγελάτος μετά την επιτυχημένη ολοκλήρωση...